Παρασκευή 8 Μαΐου 2026

Θουκυδίδης - Εμφύλιος στην Κέρκυρα - Κριτήριο αξιολόγησης

 (Σ. Γκαρμπούνης)

Κείμενο:

ὡς δὲ εἶπον, καὶ ἐπικυρῶσαι ἠνάγκασαν τὴν γνώμην. [3.71.2] πέμπουσι δὲ καὶ ἐς τὰς Ἀθήνας εὐθὺς πρέσβεις περί τε τῶν πεπραγμένων διδάξοντας ὡς ξυνέφερε καὶ τοὺς ἐκεῖ καταπεφευγότας πείσοντας μηδὲν ἀνεπιτήδειον πράσσειν, ὅπως μή τις ἐπιστροφὴ γένηται. [3.72.1] ἐλθόντων δὲ οἱ Ἀθηναῖοι τούς τε πρέσβεις ὡς νεωτερίζοντας ξυλλαβόντες, καὶ ὅσους ἔπεισαν, κατέθεντο ἐς Αἴγιναν. […][3.72.2] Ἐν δὲ τούτῳ τῶν Κερκυραίων οἱ ἔχοντες τὰ πράγματα ἐλθούσης τριήρους Κορινθίας καὶ Λακεδαιμονίων πρέσβεων ἐπιτίθενται τῷ δήμῳ, καὶ μαχόμενοι ἐνίκησαν. [3.72.3] ἀφικομένης δὲ νυκτὸς ὁ μὲν δῆμος ἐς τὴν ἀκρόπολιν καὶ τὰ μετέωρα τῆς πόλεως καταφεύγει καὶ αὐτοῦ ξυλλεγεὶς ἱδρύθη, καὶ τὸν Ὑλλαϊκὸν λιμένα εἶχον· οἱ δὲ τήν τε ἀγορὰν κατέλαβον, οὗπερ οἱ πολλοὶ ᾤκουν αὐτῶν, καὶ τὸν λιμένα τὸν πρὸς αὐτῇ καὶ πρὸς τὴν ἤπειρον.

Ερωτήσεις:

1.    Ποια νεοελληνική φράση από τις παρακάτω αντιστοιχεί στη μετάφραση των αρχαίων φράσεων της Α  στήλης. Σημειώστε στη Β΄ στήλη τον αριθμό.

1. αφού συγκεντρώθηκαν εκεί εγκαταστάθηκαν, 2. για να μη γίνει αντεπανάσταση, 3. και τους ανάγκασαν να συμφωνήσουν, 4. μόλις έφτασε η τριήρης, 5. όταν έπεσε η νύχτα, 6. κατά υψώματα της πόλης, 7. αφού τους έπιασαν επειδή τους θεώρησαν επαναστάτες, 8. όπου κατοικούσαν οι περισσότεροι από αυτούς, 9. οι δημοκρατικοί καταφεύγουν στην ακρόπολη, 10. και κρατούσαν το Υλλαϊκό λιμάνι

 

Α.

Β.

α. ἐπικυρῶσαι ἠνάγκασαν τὴν γνώμην

 

β. ἀφικομένης δε τῆς νυκτός

 

γ. ὁ μέν δῆμος καταφεύγει ἐς την ἀκρόπολιν

 

δ. και τά μετέωρα τῆς πόλεως

 

ε. και ξυλλεγείς αὐτοῦ ἱδρύθη

 

στ. και εἶχον τον  Ὑλλαϊκόν λιμένα.

 

ζ. οὗπερ οἱ πολλοὶ ᾤκουν αὐτῶν

 

η. ὡς νεωτερίζοντας ξυλλαβόντες

 

θ. ὅπως μή τις ἐπιστροφὴ γένηται

 

ι. ἐλθούσης τριήρους

 

 

 (20 μονάδες) 

2.      Με βάση τη μετάφραση της στήλης Α εντοπίστε στο κείμενο το απόσπασμα στο οποίο αντιστοιχεί και γράψτε το στη στήλη Β.

Α.

Β.

όσοι έλεγχαν την πολιτική κατάσταση

 

για να εξηγήσουν σχετικά με όσα συνέβησαν

 

να μην κάνουν τίποτε επιζήμιο

 

έτσι μίλησαν

 

νίκησαν πολεμώντας

 

 (10 μονάδες)

3.      Για ποιους λόγους στέλνουν πρέσβεις στην Αθήνα; Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας με αναφορά στο κείμενο. Πώς κρίνετε τη συγκεκριμένη κίνηση;

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

(20 μονάδες) 

4.      Ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και ποιες λάθος; (Βάλτε ένα Σ ή ένα Λ δίπλα σε κάθε πρόταση).

·         στέλνουν πρέσβεις (πέμπουσιν): εννοεί οι ολιγαρχικοί

·         για να δώσουν εξηγήσεις (διδάξοντας): εννοεί οι ολιγαρχικοί

·         όσους κατέφυγαν εκεί: (τοὺς ἐκεῖ καταπεφευγότας): εννοεί τους δημοκρατικούς Κερκυραίους

·         όσους έπεισαν (ὅσους ἔπεισαν): εννοεί όσους Αθηναίους έπεισαν

·         όσοι έλεγχαν την πολιτική κατάσταση (οἱ ἔχοντες τὰ πράγματα): εννοεί τους ολιγαρχικούς

(10 μονάδες)

5.      α. Πέντε από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου είναι μετοχές. Να τις επισημάνετε με ένα Χ στη β΄ στήλη και να τις χαρακτηρίσετε στη γ΄ στήλη (επιθετική, κατηγορηματική, χρονική, αιτιολογική, υποθετική, εναντιωματική, τελική, τροπική).

α΄

β΄

γ΄

τῶν πεπραγμένων

 

 

ἀνεπιτήδειον

 

 

πείσοντας

 

 

ἐλθόντων

 

 

ᾤκουν

 

 

ξυλλεγεὶς

 

 

μαχόμενοι

 

 

  

β. καὶ ἐπικυρῶσαι τούτους ἠνάγκασαν τὴν γνώμην:

Το υποκείμενο του απαρεμφάτου ἐπικυρῶσαι είναι _____________________ και έχουμε _________________________(ταυτοπροσωπία/ετεροπροσωπία) επειδή_________________________________________________________________

(10 μονάδες)

6.      Να γράψετε την ίδια πτώση στον άλλο αριθμό τα ουσιαστικά που ακολουθούν:

τὴν γνώμην:

ἐπιστροφὴ:

τῷ δήμῳ:

τὴν ἀκρόπολιν:

λιμένα:

 (10 μονάδες)

7.      Να εντοπίσετε στο κείμενο μία λέξη που έχει ετυμολογική συγγένεια με καθεμιά από τις παρακάτω νεοελληνικές:

έγκυρος:

καταφύγιο:

ίδρυμα:

επιλέγω:

κατοικία:

(10 μονάδες)

8.      Να εντοπίσετε στο κείμενο πέντε λέξεις οι οποίες σήμερα έχουν την ίδια μορφή αλλά άλλη σημασία.

1.

2.

3.

4.

5.

 

 (10 μονάδες)



Αδίδακτο - Ξενοφώντας - Παραβίαση ολυμπιακής εκεχειρίας

 (Σ. Γκαρμπούνης)

Ο Ξενοφώντας στα Ελληνικά πραγματεύεται και τον πόλεμο του 363-365 π.Χ μεταξύ Ηλείων και Αρκάδων για τον έλεγχο της περιοχής της Τριφυλλίας. Στο κείμενο που ακολουθεί ο ιστορικός αφηγείται την πιο χαρακτηριστική σύγκρουση στη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων.

[7.4.28] Ἐπεί γε μὴν οἱ Ἀρκάδες ἐσχόλασαν ἀπὸ τοῦ Κρώμνου, πάλιν δὴ περὶ τοὺς Ἠλείους εἶχον, καὶ τήν τε Ὀλυμπίαν ἐρρωμενέστερον ἐφρούρουν, καὶ ἐπιόντος Ὀλυμπιακοῦ ἔτους παρεσκευάζοντο ποιεῖν τὰ Ὀλύμπια σὺν Πισάταις τοῖς πρώτοις φάσκουσι προστῆναι τοῦ ἱεροῦ. ἐπεὶ δὲ ὅ τε μὴν ἧκεν ἐν ᾧ τὰ Ὀλύμπια γίγνεται αἵ τε ἡμέραι ἐν αἷς ἡ πανήγυρις ἁθροίζεται, ἐνταῦθα δὴ οἱ Ἠλεῖοι ἐκ τοῦ φανεροῦ συσκευασάμενοι καὶ παρακαλέσαντες Ἀχαιοὺς ἐπορεύοντο τὴν Ὀλυμπιακὴν ὁδόν. [7.4.29] οἱ δὲ Ἀρκάδες ἐκείνους μὲν οὐκ ἄν ποτε ᾤοντο ἐλθεῖν ἐπὶ σφᾶς, αὐτοὶ δὲ σὺν Πισάταις διετίθεσαν τὴν πανήγυριν. καὶ τὴν μὲν ἱπποδρομίαν ἤδη ἐπεποιήκεσαν καὶ τὰ δρομικὰ τοῦ πεντάθλου· οἱ δ᾽ εἰς πάλην ἀφικόμενοι οὐκέτι ἐν τῷ δρόμῳ, ἀλλὰ μεταξὺ τοῦ δρόμου καὶ τοῦ βωμοῦ ἐπάλαιον. οἱ γὰρ Ἠλεῖοι σὺν τοῖς ὅπλοις παρῆσαν ἤδη εἰς τὸ τέμενος. οἱ δὲ Ἀρκάδες πορρωτέρω μὲν οὐκ ἀπήντησαν, ἐπὶ δὲ τοῦ Κλαδάου ποταμοῦ παρετάξαντο, ὃς παρὰ τὴν Ἄλτιν καταρρέων εἰς τὸν Ἀλφειὸν ἐμβάλλει. καὶ σύμμαχοι δὲ παρῆσαν αὐτοῖς, ὁπλῖται μὲν Ἀργείων εἰς δισχιλίους, Ἀθηναίων δὲ ἱππεῖς περὶ τετρακοσίους. [7.4.30] καὶ μὴν οἱ Ἠλεῖοι τἀπὶ θάτερα τοῦ ποταμοῦ παρετάξαντο, σφαγιασάμενοι δὲ εὐθὺς ἐχώρουν. καὶ τὸν πρόσθεν χρόνον εἰς τὰ πολεμικὰ καταφρονούμενοι μὲν ὑπ᾽ Ἀρκάδων καὶ Ἀργείων, καταφρονούμενοι δὲ ὑπ᾽ Ἀχαιῶν καὶ Ἀθηναίων, ὅμως ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ τῶν μὲν συμμάχων ὡς ἀλκιμώτατοι ὄντες ἡγοῦντο, τοὺς δ᾽ Ἀρκάδας, τούτοις γὰρ πρώτοις συνέβαλον, καὶ εὐθὺς ἐτρέψαντο, καὶ ἐπιβοηθήσαντας δὲ τοὺς Ἀργείους δεξάμενοι καὶ τούτων ἐκράτησαν. [7.4.31] ἐπεὶ μέντοι κατεδίωξαν εἰς τὸ μεταξὺ τοῦ βουλευτηρίου καὶ τοῦ τῆς Ἑστίας ἱεροῦ καὶ τοῦ πρὸς ταῦτα προσήκοντος θεάτρου, ἐμάχοντο μὲν οὐδὲν ἧττον καὶ ἐώθουν πρὸς τὸν βωμόν, ἀπὸ μέντοι τῶν στοῶν τε καὶ τοῦ βουλευτηρίου καὶ τοῦ μεγάλου ναοῦ βαλλόμενοι καὶ ἐν τῷ ἰσοπέδῳ μαχόμενοι, ἀποθνῄσκουσιν ἄλλοι τε τῶν Ἠλείων καὶ αὐτὸς ὁ τῶν τριακοσίων ἄρχων Στρατόλας. τούτων δὲ πραχθέντων ἀπεχώρησαν εἰς τὸ αὑτῶν στρατόπεδον.

Ξενοφώντας Ελληνικά 7.4.28-30

λεξιλογική βοήθεια:

σχολάζω: αναπαύομαι, ησυχάζω

προστῆναι < προΐσταμαι: είμαι επικεφαλής, εποπτεύω

διατίθημι: διευθύνω, συντονίζω

ἄλκιμος: γενναίος

ὠθέω-ῶ: σπρώχνω, απωθώ

 

Παρατηρήσεις:

  1. "Ἐπεί γε μὴν οἱ Ἀρκάδες ἐσχόλασαν... εὐθὺς ἐχώρουν.". Να μεταφράσετε το απόσπασμα.
  2. Ποιες πληροφορίες μας δίνει ο Ξενοφώντας για να αναδείξει το αξιόμαχο των Ηλείων;


Ερμηνευτικές ερωτήσεις για τον Υπέρ Μαντιθέου

(Σ. Γκαρμπούνης)

Οι ερωτήσεις αντλήθηκαν από οδηγό του ΚΕΕ.

Ερωτήσεις ερμηνευτικές για επανάληψη στο Μαντίθεο

1-3

Πώς αξιοποιεί ο Μαντίθεος την κατηγορία των αντιπάλων του στην εισαγωγή του λόγου του και γιατί ισχυρίζεται ότι τους "χρωστά ευγνωμοσύνη"; Ποιο σχήμα λόγου κυριαρχεί στην εισαγωγή του και γιατί;

Πώς σκοπεύει ο Μαντίθεος να ανατρέψει την αρνητική εικόνα που έχουν οι βουλευτές για εκείνον και γιατί επιλέγει να ξεκινήσει την υπεράσπισή του από την περίοδο των Τριάκοντα Τυράννων;

Τι γνωρίζετε για τη διαδικασία της δοκιμασίας;

4-8

1. α) Να εντοπίσετε στο κείµενο τη φιλοφρονητική διάθεση προς το ακροατήριο. β) Να γράψετε ποια σκοπιµότητα εξυπηρετεί.

2. α) κατάστασις: Ποια είναι η σηµασία της λέξης στο συγκεκριµένο κείµενο; β) Ποιο στοιχείο της κατηγορίας ανατρέπει;

3. α) Να εντοπίσετε τρεις µετοχές µε τις οποίες ο Μαντίθεος απορρίπτει βασικά ενοχοποιητικά στοιχεία. β) Να κρίνετε την αποτελεσµατικότητά τους.

4. α) Ποιο επιχείρηµα του Μαντιθέου θεωρείτε ισχυρότερο στις §§ 4-8; β) Να αιτιολογήσετε την επιλογή σας.

5. α) Ποια µαρτυρία επικαλείται στο κείµενο αυτό ο Μαντίθεος; β) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

9-13

1. α) Να εντοπίσετε τα σηµεία στα οποία ο Μαντίθεος προσπαθεί να διαγράψει το ήθος των κατηγόρων του. β) Τι επιδιώκει µε αυτή του την αναφορά;

2. α) Ποιο από τα επιχειρήµατα που χρησιµοποιεί ο ρήτορας θεωρείτε περισσότερο εύστοχο; β) Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.

3. α) Σε ποιους θεµατικούς άξονες οργανώνει την απολογία του ο Μαντίθεος στις §§ 9-13; β) Ποια είναι η σκοπιµότητα της επιλογής του αυτής;

18-19

1. Πώς κρίνετε τη στρατιωτική συµπεριφορά του Μαντιθέου;

2. Ποια είναι τα κριτήρια τα οποία, σύµφωνα µε τον Μαντίθεο, πρέπει να λαµβάνονται υπόψη για την αξιολόγηση του πολίτη;

3. Ποια άποψη διατυπώνει ο Μαντίθεος για την εξωτερική εµφάνιση ως κριτήριο αξιολόγησης του πολίτη;

4. Ποιες πληροφορίες αντλούµε από το κείµενο για την εξωτερική εµφάνιση του Μαντιθέου;

5. Ποια συµπεράσµατα εξάγουµε για τα πολιτικά ήθη που επικράτησαν στην Αθήνα µετά τον Πελοποννησιακό πόλεµο;

6. Να αναφέρετε στοιχεία από το κείµενο τα οποία πείθουν για την καλή στρατιωτική συµπεριφορά του Μαντιθέου.

7. Πότε µια πράξη, σύµφωνα µε τον Μαντίθεο, µπορεί να θεωρηθεί ως θετική;

8. Ὥστε οὐκ ἄξιον ἀπ’ ὄψεως, ὦ βουλή, οὔτε φιλεῖν οὔτε µισεῖν οὐδένα, ἀλλ’ ἐκ τῶν ἔργων σκοπεῖν: Να αναλύσετε την αντίθεση που υπάρχει στην άποψη αυτή του Μαντιθέου.

9. Γιατί ο Λυσίας συµπεριέλαβε στην επιχειρηµατολογία του και την εξωτερική εµφάνιση του Μαντιθέου;



Φιλοσοφικός Λόγος - Ερωτήσεις εισαγωγής από ΤΘΔΔ

 (Β. Λάλας)

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ

1. Να συνδέσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α με μία φράση της στήλης Β, ώστε να συμπληρώνεται ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Ο Σωκράτης θέτει ως σκοπό της ζωής του

α. να αποδείξει την άγνοια όσων θεωρούνται  σοφοί.

β. να ειρωνευτεί τους σημαντικούς ανθρώπους της Αθήνας του 5ου αι π.Χ.

2.      Ο Πλάτων απομακρύνθηκε από τη φιλοδοξία της συμμετοχής στα κοινά, επειδή μεταξύ άλλων

α. δεν είχε ενδιαφέρον για τα πολιτικά δρώμενα της Αθήνας.

β. η οικογένειά του είχε σχέσεις με το καθεστώς των Τριάκοντα Τυράννων.

3.      Η Ακαδημία του Πλάτωνα έκλεισε

α. μετά την αποτυχία του τρίτου ταξιδιού του στη Σικελία.

β. το 529 μ.Χ. με απόφαση του Ιουστινιανού.

4.      Ο Αριστοτέλης εγκατέλειψε την Αθήνα το 323 π.Χ.

α. λόγω των κατηγοριών που του είχαν αποδοθεί.

β. για να ολοκληρώσει το συγγραφικό έργο του.

5.      Τα μέρη της ψυχής κατά τον Αριστοτέλη είναι

α. το ἄλογον, το λόγον ἔχον και το ἐπιθυμητικόν.

β. το ἄλογον, το λόγον ἔχον και το λογιστικόν.

Μονάδες 10

2.Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή ιδιότητα.

Α

Β

1.      Άνυτος

2.      Κριτίας

3.      Διονύσιος Α

4.      Πλάτων

5.      Θεόφραστος

α. ιδρυτής  της φιλοσοφικής σχολής που πήρε το όνομα Περίπατος

β. τύραννος των Συρακουσών

γ. ένας από τους κατήγορους του Σωκράτη

δ. θείος του Πλάτωνα

ε. ιδρυτής της Ἀκαδημίας

Μονάδες 10

3.Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε φράση της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στο σωστό όνομα. Τα ονόματα της στήλης Β είναι δυνατόν να αντιστοιχούν σε περισσότερες από μία σωστές φράσεις της στήλης Α (ένα όνομα της στήλης Β περισσεύει).

Α

Β

1.      Βοηθούσε τον συνομιλητή του να  «γεννήσει» από μέσα του την αλήθεια.

2.      Θεωρούσε ότι ήταν σε θέση να διδάσκει στους μαθητές του την εὐβουλίαν.

3.      Εγκατέλειψε την Αθήνα, επειδή δεν ήθελε να δώσει την ευκαιρία στους Αθηναίους να σφάλουν για δεύτερη φορά σε βάρος της φιλοσοφίας.

4.      Ισχυριζόταν ότι το συμφέρον του ισχυρού καθορίζει το τι είναι δίκαιο.

5.      Ορίζει τη δικαιοσύνη ως «τὸ τὰ αὐτοῦ πράττειν».

 

 

α. Γλαύκων

β. Σωκράτης

γ. Αριστοτέλης

δ. Πρωταγόρας

ε. Θρασύμαχος

Μονάδες 10

4.Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Με τη μαιευτική μέθοδο ο Σωκράτης

α. παραθέτει  εξαρχής κάποια θεωρία την οποία προσπαθεί να αποδείξει.

β. επιδιώκει να εξαγάγει τη σωκρατική άποψη από τον αντίπαλο.

γ. αναιρεί  σταδιακά τις θέσεις του συνομιλητή και επιδιώκει να εξαγάγει ένα νέο συμπέρασμα.

2.      Ένα από τα δύο θέματα του διαλόγου Πρωταγόρας είναι

α. η φύση της αρετής.

β. η σημασία της διαλεκτικής.

γ. η δημιουργία του ανθρώπου.

3.      Ο μύθος του Πρωταγόρα αντλεί έμπνευση

α. από τον Ησίοδο και τον Αισχύλο.

β. από τον Όμηρο και τον Ησίοδο.

γ. από τον Όμηρο και τον Αισχύλο.

4.      Στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του Αριστοτέλη συνέβαλε

α. η επαφή με τον Πλάτωνα από την πρώτη στιγμή που ο Αριστοτέλης έφτασε στην Ακαδημία.

β. η συνάντησή του στην Ακαδημία με σημαντικούς λόγιους της εποχής.

γ. η αριστοκρατική του καταγωγή.

5.      Σύμφωνα με τα Πολιτικὰ του Αριστοτέλη η πόλις-κράτος είναι ένα όλον

α. με όμοια μέρη.

β. με αποκλειστικό στόχο τον πλούτο.

γ. αποτελούμενο από κυβερνώντες και κυβερνώμενους.

Μονάδες 10

5. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Ο Σωκράτης είχε βάλει σκοπό της ζωής του να αποδείξει την άγνοια όσων σπουδαίων περνιούνταν για σοφοί.

2.      Ο Σωκράτης αμφισβητεί τις παραδοσιακές ιδέες και αρχές αναζητώντας τη βαθύτερη αλήθεια.

3.      Ο Πλάτωνας δεν συμμετείχε στην πολιτική και δεν υπηρέτησε ποτέ ως στρατιώτης.

4.      Ο Πλάτωνας ίδρυσε την Ακαδημία μετά την επιστροφή του από το πρώτο ταξίδι στη Σικελία.

5.      Ο Αριστοτέλης συνθέτει το σημαντικότερο μέρος των Πολιτικῶν του κατά την πρώτη διαμονή του στην Αθήνα.     Μονάδες 10

6. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Μέλητος

2. Αναξαγόρας

3. Κριτίας

4. Αρχύτας ο Ταραντίνος

5. Ησίοδος

 

α. φίλος του Σωκράτη και ηγετική μορφή των Τριάκοντα

β. Πυθαγόρειος φιλόσοφος

γ. στη Θεογονία του περιγράφει τη γέννηση των θεών

δ. μήνυσε τον Σωκράτη

ε. κατηγορήθηκε και αυτός για ασέβεια

Μονάδες 10

7. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5):

α.   Ο Αριστοτέλης έφτασε στην Αθήνα για να σπουδάσει στην Ακαδημία.

β.   Η είδηση για τον θάνατο του Αλέξανδρου έφτασε στην Αθήνα.

γ.    Ο Αριστοτέλης ασχολήθηκε με την αγωγή του Αλέξανδρου.

δ.    Ο Πλάτων επισκέφθηκε για τρίτη φορά τη Σικελία.

ε.   Ο Πλάτων γεννήθηκε στην Αθήνα από αριστοκράτες γονείς.

1 -

2 -

3 -

4 -

5 -

Μονάδες 10

8. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Όταν ο Αριστοτέλης ήρθε στην Αθήνα για να σπουδάσει,

α. η Ακαδημία είχε αρχίσει να παρακμάζει.

β. ο Πλάτων είχε αναθέσει τη διεύθυνση της Ακαδημίας στον Ηρακλείδη.

γ.η Ακαδημία αποτελούσε σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

2.      Η φιλοσοφική σχολή Περίπατος ιδρύθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Εύδοξο.

γ. Θεόφραστο.

3.      Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα,

α. επειδή αισθάνθηκε πως βρισκόταν σε κίνδυνο μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου.

β.για να επιστρέψει στα Στάγειρα.

γ. για να αναλάβει την αγωγή του Αλέξανδρου στη Μακεδονία.

4.      Από τα μέρη της ψυχής κατά τον Αριστοτέλη το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με

α. τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

β. τη διατροφή.

γ. τη φρόνηση.

5.      Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις

 

α. αποτελείται από όμοια στοιχεία.

β. ως όλον αποτελείται από ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

γ. στοχεύει στην εὐβουλία.

Μονάδες 10

9. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Η θρησκεία αποτέλεσε το πρόσχημα πίσω από το οποίο κρύβονταν οι πολιτικοί λόγοι της δίωξης του Σωκράτη.

2.      Η Ακαδημία του Πλάτωνα  ήταν  σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

3.      Ο Πλάτων έδωσε κι ένα δεύτερο παρατσούκλι στον Αριστοτέλη· τον είπε «ακροατή», γιατί ο Αριστοτέλης άκουγε προσεκτικά όλα τα μαθήματα.

4.      Ο Αριστοτέλης απέφευγε να ασκεί κριτική στους συναδέλφους του στην Ακαδημία.

5.      Ο Αριστοτέλης πίστευε ότι οι άνθρωποι μπορούν να εξασφαλίσουν την ευδαιμονία τους μόνο με την κατάκτηση της αρετής.     Μονάδες 10

10. Να συνδέσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α με μία φράση της στήλης Β, ώστε να συμπληρώνεται ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Η σωκρατική αμφισβήτηση υπήρξε

α. δημιουργική.

β. πηγή άρνησης.

2.      Ο Σωκράτης καταδικάστηκε επειδή

α. δεν είχε εκπληρώσεις τις στρατιωτικές υποχρεώσεις του.

β. θεωρήθηκε υπεύθυνος για την πολιτική συμπεριφορά των μαθητών του.

3.      Το πρώτο θέμα συζήτησης μεταξύ Σωκράτη και Πρωταγόρα είναι

α. η φύση της αρετής.

β. η διδασκαλία της αρετής.

4.      Στη δικαιοσύνη κατά τον Πλάτωνα εμπεριέχονται τρεις αρετές

α. σοφία, ανδρεία, σωφροσύνη

β. ανδρεία, εντιμότητα, σοφία

5.      Ο Αριστοτέλης πρόβαλε τον όρο

α. ευτυχία.

β. ευδαιμονία.

Μονάδες 10

11. Να συνδέσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α με μία φράση της στήλης Β, ώστε να συμπληρώνεται ορθά το νόημά της. Τρεις φράσεις της στήλης Β περισσεύουν.

Α

Β

1.       O ίδιος ο Σωκράτης ονόμαζε την εξαγωγή της σωκρατικής άποψης από τον αντίπαλο συνομιλητή

2.       Ο Πρωταγόρας στη δική του εκδοχή του προμηθεϊκού μύθου τονίζει την

3.       Οι δημιουργοί στην πλατωνική Πολιτεία είναι

4.       Το σημαντικότερο πρόβλημα που συζητείται στην πλατωνική Πολιτεία είναι η

5.      Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις-κράτος αποτελείται από 

α. ανάπτυξη της κοινωνικής οργάνωσης του ανθρώπου.

β. διάλεξη.

γ. δικαιοσύνη.

δ. η πολυπληθέστερη από τις τρεις τάξεις.

ε. ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

ζ. διδασκαλία της αρετής.

η. μία αριστοκρατία του πνεύματος.

θ. μαιευτική.

Μονάδες 10

12. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Η μήνυση κατά του Σωκράτη έγινε

α. από τον Κριτία και τον Χαρμίδη.

β. από το ιερατείο της Αθήνας.

γ. από τον Μέλητο.

2.       Η 7η Επιστολή του Πλάτωνα αποτελεί

α. σημαντική πηγή πληροφοριών για τη ζωή του.

β. ένα είδος βιογραφίας του Σωκράτη.

γ. μία επιστολή προς τους Αθηναίους φίλους του.

3.       Ο Πλάτων ήρθε σε επαφή με τον Πυθαγορισμό

α. στην Ακαδημία.

β. πριν τον θάνατο του Σωκράτη.

γ. στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία.

4.       Κύριο θέμα συζήτησης ανάμεσα στον Σωκράτη και τον Πρωταγόρα είναι

α. η σοφιστική τέχνη.

β. η έννοια της δικαιοσύνης.

γ. η φύση της αρετής.

5.      Στον διάλογο Πρωταγόρας ο Σωκράτης

 

α. αρνείται την ύπαρξη του απόλυτου.

β. αναζητά μία αλήθεια γενική, καθολική και απόλυτη. 

γ. χρησιμοποιεί τη διάλεξη ως μέθοδο αναζήτησης της αλήθειας.

Μονάδες 10

13.Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες(Λ): 

α.    Πολλοί φίλοι του Σωκράτη στήριξαν το πραξικόπημα των Τριάκοντα Τυράννων. 

β.    Σύμφωνα με μία παράδοση, στην είσοδο της Ακαδημίας συναντούσε κανείς την επιγραφή «γνῶθι σαυτόν».

γ.   Ο Πλάτων χρησιμοποιούσε τον μύθο, για να συμπληρώσει μία αυστηρή φιλοσοφική απόδειξη.

δ.   Η πατρότητα του φιλοσοφικού μύθου του Πρωταγόρα ανήκει στον ίδιο τον Πλάτωνα.

ε.   Για τον Αισχύλο ο Προμηθέας είναι ένας μεγάλος ευεργέτης της ανθρωπότητας. 

Μονάδες 10

14.Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε φράση της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στο σωστό όνομα. Τα ονόματα της στήλης Β είναι δυνατόν να αντιστοιχούν σε περισσότερες από μία σωστές φράσεις της στήλης Α (ένα όνομα της στήλης Β περισσεύει).

Α

Β

1. «ἕν οἶδα, ὅτι οὐδὲν οἶδα»

2. «τὸ ταὐτοῦ πράττειν»

3. «ὅσιον προτιμᾶν τὴν ἀλήθειαν»

4. «ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων»

5. «ἡ εὐδαιμονία ἐστὶ ψυχῆς ἐνέργειά τις κατ’ ἀρετὴν τελείαν»

 

α. Ηράκλειτος

β. Πρωταγόρας

γ. Σωκράτης

δ. Αριστοτέλης

Μονάδες 10

15. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.       Ο Σωκράτης είχε βάλει σκοπό της ζωής του να αποδείξει την άγνοια όσων σπουδαίων περνιούνταν για σοφοί.

2.       Ο Σωκράτης αμφισβητεί τις παραδοσιακές ιδέες και αρχές αναζητώντας τη βαθύτερη αλήθεια.

3.       Ο Πλάτων δεν συμμετείχε στην πολιτική και δεν υπηρέτησε ποτέ ως στρατιώτης.

4.       Ο Πλάτων ίδρυσε την Ακαδημία μετά την επιστροφή του από το πρώτο ταξίδι στη Σικελία.

5.       Ο Αριστοτέλης συνθέτει το σημαντικότερο μέρος των Πολιτικῶν του κατά την πρώτη διαμονή του στην Αθήνα.     Μονάδες 10

16. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Ο Σωκράτης παρομοιάζει τον εαυτό του με μαία στην προσπάθεια του να βοηθήσει τον συνομιλητή του στην αναζήτηση της αλήθειας. 

2.      Ο Πλάτων πίστεψε πως θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον Διονύσιο Β΄ σε φιλόσοφο- βασιλέα.

3.      Στον διάλογο ΠρωταγόραςΣωκράτης και Πρωταγόρας καταλήγουν σε οριστικά συμπεράσματα.

4.      Μετά την επιστροφή του στην Αθήνα από το πρώτο του ταξίδι του στην Σικελία, ο Πλάτων ίδρυσε την Ακαδημία

5.      Για τους αρχαίους  Έλληνες η αρετή του ανθρώπου ως ιδιώτη διέφερε από την αρετή του ανθρώπου ως πολίτη.      Μονάδες 10

17. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

              Α                                               Β

1. Θεόφραστος                  α. κατήγορος του Σωκράτη

2. Δημόκριτος                    β. ίδρυσε αριστοτελική σχολή με το όνομα Περίπατος

3. Άνυτος                            γ. τύραννος των Συρακουσών (405-367 π.Χ.)

4. Χαρμίδης                       δ. ατομικός φιλόσοφος του 5ου/4ου αι. π.Χ.

5. Διονύσιος Α΄                 ε. θείος του Πλάτωνα                                                Μονάδες 10

18. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5): α. Ο Αριστοτέλης έφτασε στην Αθήνα για να σπουδάσει στην Ακαδημία.

β. Η είδηση για τον θάνατο του Αλέξανδρου έφτασε στην Αθήνα.

γ. Ο Αριστοτέλης ασχολήθηκε με την αγωγή του Αλέξανδρου.

δ. Ο Πλάτων επισκέφθηκε για τρίτη φορά τη Σικελία.

ε. Ο Πλάτων γεννήθηκε στην Αθήνα από αριστοκράτες γονείς.

1 -              2 -             3 -               4 -            5 -               Μονάδες 10

19. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Μέλητος

2. Αναξαγόρας

3. Κριτίας

4. Αρχύτας ο Ταραντίνος

5. Ησίοδος

 

α. φίλος του Σωκράτη και ηγετική μορφή των Τριάκοντα Τυράννων

β. Πυθαγόρειος φιλόσοφος

γ. στη Θεογονία του περιγράφει τη γέννηση των θεών

δ. μήνυσε τον Σωκράτη

ε. κατηγορήθηκε και αυτός για ασέβεια

Μονάδες 10

20. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Στη διάρκεια της κράτησής του ο Σωκράτης αντιστάθηκε στις προσπάθειες των φίλων του να τον πείσουν να αποδράσει.

2.      Ο Πλάτων συνέχισε να ασχολείται με την τραγική ποίηση μετά τη γνωριμία του με τον Σωκράτη.

3.      Για τον Αισχύλο ο Επιμηθέας είναι μεγάλος ευεργέτης της ανθρωπότητας.

4.      Ο πατέρας του Αριστοτέλη λεγόταν Νικόμαχος και ήταν στρατηγός στην αυλή του Φιλίππου.

5.      Η διδασκαλία και οι ιδέες του Αριστοτέλη στην Ακαδημία τον έφεραν συχνά αντιμέτωπο και με άλλους συναδέλφους του και με τον ίδιο τον Πλάτωνα.  Μονάδες 10

21. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5):

 

α.   Ο Αριστοτέλης εγκαταστάθηκε στη Μακεδονία και ανέλαβε την αγωγή του Αλέξανδρου.

β.   Ο Πλάτων επέστρεψε στις Συρακούσες για δεύτερη φορά.

γ.    Ο Ιουστινιανός έκλεισε οριστικά την Ακαδημία.

δ.    Ο Σωκράτης καταδικάστηκε σε θάνατο και ήπιε το κώνειο.

ε.   Ο Αριστοτέλης γεννήθηκε στα Στάγειρα, μια μικρή πόλη της Χαλκιδικής.

1 -

2 -

3 -

4 -

5 -

Μονάδες 10

22. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Εύδοξος από την Κνίδο

2. Ξενοκράτης

3. Ερμίας

4. Αριστοτέλης

5. Νικόμαχος

 

α. φίλος του Αριστοτέλη που βρήκε μαρτυρικό θάνατο

β. διδάσκει στο Λύκειο

γ. μαθηματικός, αστρονόμος και γεωγράφος

δ. πατέρας του Αριστοτέλη

ε. διευθύνει την Ακαδημία

Μονάδες 10

23. Να συνδέσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α με μία φράση της στήλης Β, ώστε να συμπληρώνεται ορθά το νόημά της.

Α

Β

6.      Η σωκρατική αμφισβήτηση υπήρξε

α. δημιουργική.

β. πηγή άρνησης.

7.      Ο Σωκράτης καταδικάστηκε επειδή

α. ειρωνεύτηκε τους πολιτικούς της εποχής.

β. θεωρήθηκε υπεύθυνος για την πολιτική συμπεριφορά των μαθητών του.

8.      Το πρώτο θέμα συζήτησης μεταξύ Σωκράτη και Πρωταγόρα είναι

α. η φύση της αρετής.

β. η διδασκαλία της αρετής.

9.      Στη δικαιοσύνη εμπεριέχονται τρεις αρετές

α. σοφία, ανδρεία, σωφροσύνη

β. ανδρεία, εντιμότητα, σοφία

10.  Ο Αριστοτέλης πρόβαλε τον όρο

α. ευτυχία.

β. ευδαιμονία.

Μονάδες 10

24. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη ο Σωκράτης χρησιμοποίησε κυρίως

α. την παραγωγική μέθοδο.

β. την επαγωγική μέθοδο.

γ. τη διάλεξη.

2.       Ο Πλάτων

α. πίστεψε ότι θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον Δίωνα σε φιλόσοφο - βασιλέα. 

β. καταγόταν από αριστοκρατική οικογένεια.

γ. έγραψε τα Μετὰ τὰ Φυσικά.

3.       Μετά την επιστροφή από το πρώτο ταξίδι του στη Σικελία ο Πλάτων

α. ίδρυσε την Ακαδημία.

β. ασχολήθηκε με την ποίηση. 

γ. γνώρισε τον Σωκράτη.

4.       Στο πρώτο στάδιο της αγωγής των φυλάκων επιδιώκεται

α. η εξισορρόπηση της μουσικής αγωγής και των μαθηματικών.

β. η μελέτη των μαθηματικών.

γ. η εξισορρόπηση γυμναστικής και μουσικής αγωγής.

5.      Στην Πολιτεία το συμφέρον του ισχυρού καθορίζει το τι είναι δίκαιο σύμφωνα με τον  

 

α. Πολέμαρχο.

β. Θρασύμαχο.

γ. Γλαύκωνα.

Μονάδες 10

25. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.    Ο Σωκράτης αμφισβητώντας τις παραδοσιακές ιδέες και αρχές αναζητά τη βαθύτερη αλήθεια των πραγμάτων.

β.   Χάρη στην προσωπικότητα του Σωκράτη οι φιλόσοφοι άρχισαν να ασχολούνται με τη μελέτη των φυσικών φαινομένων.

γ.   Ο Πλάτων πίστεψε ότι θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον Διονύσιο Β΄ σε φιλόσοφο- βασιλέα.

δ.   Οι φύλακες - άρχοντες (βασιλείς) επιδίδονται μόνο σε θεωρητικές ενασχολήσεις.

ε.   Στον διάλογο Πολιτεία η δικαιοσύνη ορίζεται από τον Πολέμαρχο ως η εντιμότητα στις συναλλαγές.      Μονάδες 10

26. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Η κατηγορία που είχε μεγαλύτερη σχέση με την πραγματική αιτία δίωξης του Σωκράτη ήταν

α. η διαφθορά των νέων.

β. η αθεΐα.

γ. οι δημοκρατικές του αντιλήψεις.

2.       Ο Πλάτων στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία

α. δίδαξε φιλοσοφία στον Δίωνα.

β. γνώρισε τον φιλόσοφο Ευκλείδη.

γ. ήρθε σε επαφή με τον Πυθαγορισμό.

3.       Οι φιλόσοφοι-βασιλείς αναλαμβάνουν την εξουσία

α. λόγω της αριστοκρατικής/ευγενικής καταγωγής τους.

β. από αίσθηση καθήκοντος.

γ. από ηγετική φιλοδοξία.

4.       Οι πρώιμοι διάλογοι του Πλάτωνα γράφτηκαν

α. μετά το τελευταίο ταξίδι στη Σικελία.

β. κατά την πρώτη δεκαετία μετά τον θάνατο του Σωκράτη.

γ. πριν τον θάνατο του Σωκράτη.

5.       Η θέση ότι η δικαιοσύνη είναι να αποδίδεις τα ίσα, καλό στον φίλο, κακό στον εχθρό, υποστηρίχθηκε από

α. τον Θρασύμαχο.

β. τον Κέφαλο.

γ. τον Πολέμαρχο.

Μονάδες 10

27. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Η σωκρατική διαλεκτική είναι η εκ των προτέρων απόρριψη των θέσεων του συνομιλητή.

2.      O Πλάτων  ασχολήθηκε με την τραγική ποίηση σε όλη τη διάρκεια του βίου του.

3.      Ο Πρωταγόρας χρησιμοποιεί τρεις τρόπους για να εκθέσει τις απόψεις του: τον μύθο, τη διαλεκτική και τον σχολιασμό των ποιητικών κειμένων.

4.      Το μείζον πρόβλημα που συζητείται στην Πολιτεία είναι η δικαιοσύνη. 

5.      Τα μαθήματα της Ακαδημίας διαφοροποιούνταν από αυτά που ο Πλάτων ορίζει στην Πολιτεία.      Μονάδες 10

28. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.      Ο Σωκράτης ακολουθούσε αυστηρά την παραγωγική μέθοδο.

2.      Ο Πλάτων ίδρυσε τη φιλοσοφική σχολή του Λυκείου.

3.      Οι φύλακες - επίκουροι αναλαμβάνουν στρατιωτικά και διοικητικά καθήκοντα και γενικά είναι αφοσιωμένοι στην υπηρεσία του κράτους.

4.      Οι φιλόσοφοι - βασιλεῖς είναι προσωπικότητες που δεν διαθέτουν μόνο γνώσεις και συνθετική σκέψη, αλλά πείρα ζωής, διοικητικές ικανότητες και ηθικά ακέραιο χαρακτήρα.

5.      Ο Θρασύμαχος ισχυρίζεται ότι δικαιοσύνη είναι να αποδίδεις τα ίσα, καλό στον φίλο, κακό στον εχθρό.     Μονάδες 10

29. Β3. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Ο Σωκράτης

α. κρίθηκε ένοχος από το λαϊκό δικαστήριο της Ηλιαίας με μεγάλη πλειοψηφία.

β. με πρόσχημα τη θρησκεία διώχθηκε για πολιτικούς λόγους.

γ. καταδικάστηκε για αθεΐα.

2.       Στον διάλογο Πρωταγόρας του Πλάτωνα

α. ο Σωκράτης χρησιμοποιεί την παραγωγική μέθοδο.

β. διατυπώνεται ήδη ολοκληρωμένη η αντίληψή του για την αρετή. 

γ. δεν διατυπώνεται οριστικό συμπέρασμα σχετικά με το θέμα της συζήτησης.

3.       Από το δεύτερο βιβλίο της Πολιτείας ως το τέλος κύριοι συνομιλητές είναι

α. ο Σωκράτης, ο Γλαύκων και ο Αδείμαντος.

β. ο Σωκράτη και ο σοφιστής Θρασύμαχος.

γ. ο Σωκράτης, ο Γλαύκων και ο Κέφαλος.

4.       Στην πλατωνική Πολιτεία οι φύλακες - επίκουροι

α. είναι η πολυπληθέστερη από τις 3 τάξεις.

β. έχουν στρατιωτικά και διοικητικά καθήκοντα.

γ. αναλαμβάνουν μόνο διοικητικά καθήκοντα.

5.      Στη δικαιοσύνη κατά τον Πλάτωνα εμπεριέχονται τρεις αρετές:

α. η σοφία, η ανδρεία, η σωφροσύνη.

β. η σοφία, η φρόνηση, η σωφροσύνη.

γ. η σοφία, η αυτοκυριαρχία, η σωφροσύνη.

Μονάδες 10

30. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.    Ο Σωκράτης αμφισβητώντας τις παραδοσιακές ιδέες και αρχές αναζητά τη βαθύτερη αλήθεια των πραγμάτων.

β.   Χάρη στην προσωπικότητα του Σωκράτη οι φιλόσοφοι άρχισαν να ασχολούνται με τη μελέτη των φυσικών φαινομένων.

γ.   Ο Πλάτων πίστεψε ότι θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον Διονύσιο Β΄ σε φιλόσοφο- βασιλέα.

δ.   Οι φύλακες - άρχοντες (βασιλείς) επιδίδονται μόνο σε θεωρητικές ενασχολήσεις.

ε.   Στον διάλογο Πολιτεία η δικαιοσύνη ορίζεται από τον Πολέμαρχο ως η εντιμότητα στις συναλλαγές.      Μονάδες 10

31. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

6.      Η κατηγορία που είχε μεγαλύτερη σχέση με την πραγματική αιτία δίωξης του Σωκράτη ήταν

α. η διαφθορά των νέων.

β. η αθεΐα.

γ. οι δημοκρατικές του αντιλήψεις.

7.      Ο Πλάτων στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία

α. δίδαξε φιλοσοφία στον Δίωνα.

β. γνώρισε τον φιλόσοφο Ευκλείδη.

γ. ήρθε σε επαφή με τον Πυθαγορισμό.

8.      Οι φιλόσοφοι-βασιλείς αναλαμβάνουν την εξουσία

α. λόγω της αριστοκρατικής/ευγενικής καταγωγής τους.

β. από αίσθηση καθήκοντος.

γ. από ηγετική φιλοδοξία.

9.      Οι πρώιμοι διάλογοι του Πλάτωνα γράφτηκαν

α. μετά το τελευταίο ταξίδι στη Σικελία.

β. κατά την πρώτη δεκαετία μετά τον θάνατο του Σωκράτη.

γ. πριν τον θάνατο του Σωκράτη.

10.  Η θέση ότι η δικαιοσύνη είναι να αποδίδεις τα ίσα, καλό στον φίλο, κακό στον εχθρό, υποστηρίχθηκε από

α. τον Θρασύμαχο.

β. τον Κέφαλο.

γ. τον Πολέμαρχο.

Μονάδες 10

32. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1.       Ο Σωκράτης ακολουθούσε αυστηρά την παραγωγική μέθοδο.

2.       Ο Πλάτων ίδρυσε τη φιλοσοφική σχολή του Λυκείου.

3.       Οι φύλακες - επίκουροι αναλαμβάνουν στρατιωτικά και διοικητικά καθήκοντα και γενικά είναι αφοσιωμένοι στην υπηρεσία του κράτους.

4.       Οι φιλόσοφοι - βασιλεῖς είναι προσωπικότητες που δεν διαθέτουν μόνο γνώσεις και συνθετική σκέψη, αλλά πείρα ζωής, διοικητικές ικανότητες και ηθικά ακέραιο χαρακτήρα.

5.       Ο Θρασύμαχος ισχυρίζεται ότι δικαιοσύνη είναι να αποδίδεις τα ίσα, καλό στον φίλο, κακό στον εχθρό.                                        Μονάδες 10

33. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Ο Σωκράτης

α. κρίθηκε ένοχος από το λαϊκό δικαστήριο της Ηλιαίας με μεγάλη πλειοψηφία.

β. με πρόσχημα τη θρησκεία διώχθηκε για πολιτικούς λόγους.

γ. καταδικάστηκε για αθεΐα.

2.       Στον διάλογο Πρωταγόρας του Πλάτωνα

α. ο Σωκράτης χρησιμοποιεί την παραγωγική μέθοδο.

β. διατυπώνεται ήδη ολοκληρωμένη η αντίληψή του για την αρετή. 

γ. δεν διατυπώνεται οριστικό συμπέρασμα σχετικά με το θέμα της συζήτησης.

3.       Από το δεύτερο βιβλίο της Πολιτείας ως το τέλος κύριοι συνομιλητές είναι

α. ο Σωκράτης, ο Γλαύκων και ο Αδείμαντος.

β. ο Σωκράτη και ο σοφιστής Θρασύμαχος.

γ. ο Σωκράτης, ο Γλαύκων και ο Κέφαλος.

4.       Στην πλατωνική Πολιτεία οι φύλακες - επίκουροι

α. είναι η πολυπληθέστερη από τις 3 τάξεις.

β. έχουν στρατιωτικά και διοικητικά καθήκοντα.

γ. αναλαμβάνουν μόνο διοικητικά καθήκοντα.

5.       Στη δικαιοσύνη κατά τον Πλάτωνα εμπεριέχονται τρεις αρετές:

α. η σοφία, η ανδρεία, η σωφροσύνη.

β. η σοφία, η φρόνηση, η σωφροσύνη.

γ. η σοφία, η αυτοκυριαρχία, η σωφροσύνη.

Μονάδες 10

34. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη ο Σωκράτης χρησιμοποίησε κυρίως

α. την παραγωγική μέθοδο.

β. την επαγωγική μέθοδο.

γ. τη διάλεξη.

2.       Ο Πλάτων

α. πίστεψε ότι θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον Δίωνα σε φιλόσοφο - βασιλέα. 

β. καταγόταν από αριστοκρατική οικογένεια.

γ. έγραψε τα Μετὰ τὰ Φυσικά.

3.       Μετά την επιστροφή από το πρώτο ταξίδι του στη Σικελία ο Πλάτων

α. ίδρυσε την Ακαδημία.

β. ασχολήθηκε με την ποίηση. 

γ. γνώρισε τον Σωκράτη.

4.       Στο πρώτο στάδιο της αγωγής των φυλάκων επιδιώκεται

α. η εξισορρόπηση της μουσικής αγωγής και των μαθηματικών.

β. η μελέτη των μαθηματικών.

γ. η εξισορρόπηση γυμναστικής και μουσικής αγωγής.

5.       Στην Πολιτεία το συμφέρον του ισχυρού καθορίζει το τι είναι δίκαιο σύμφωνα με τον 

 

α. Πολέμαρχο.

β. Θρασύμαχο.

γ. Γλαύκωνα.

Μονάδες 10

35. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

 

α.    Ο πατέρας του Αριστοτέλη ήταν γιατρός στην αυλή του βασιλιά της Μακεδονίας Φίλιππου. 

β.    Η διδασκαλία του Αριστοτέλη στην Ακαδημία και οι ιδέες του τον έφερναν συχνά αντιμέτωπο με συναδέλφους του. 

γ.   Ο Αριστοτέλης συνέγραψε τα Ἠθικὰ Νικομάχεια στο τέλος της ζωής του στη Χαλκίδα.

δ.   Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με τη διατροφή.

ε.    Στα Πολιτικὰ η πόλις-κράτος ως όλον έχει για στόχο της την εὐδαιμονία.

Μονάδες 10

36. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

 

α.    Για την αγωγή του Αλέξανδρου ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησε κατά κύριο λόγο τα ομηρικά έπη.

β.   Όταν ο Αριστοτέλης επέστρεψε από τη Μακεδονία στην Αθήνα μετά το 335 π.Χ., συνέχισε να διδάσκει στην Ακαδημία.

γ.   Στο Α΄ βιβλίο των Ἠθικῶν Νικομαχείων ο Αριστοτέλης ασχολείται με τη φύση και το περιεχόμενο της εὐδαιμονίας.

δ.   Το λόγον ἔχον μέρος της ψυχής σχετίζεται με τις διανοητικές και ηθικές αρετές.

ε.   Στα Πολιτικά η πόλις-κράτος είναι μία κοινότητα που την αποτελούν κυβερνώντες και κυβερνώμενοι.

Μονάδες 10

37. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

6.       Όταν ο Αριστοτέλης ήρθε στην Αθήνα για να σπουδάσει,

α. η Ακαδημία είχε αρχίσει να παρακμάζει.

β. ο Πλάτων είχε αναθέσει τη διεύθυνση της Ακαδημίας στον Ηρακλείδη.

γ. η Ακαδημία αποτελούσε σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

7.       Η φιλοσοφική σχολή Περίπατος ιδρύθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Εύδοξο.

γ. Θεόφραστο.

8.       Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα,

α. επειδή αισθάνθηκε πως βρισκόταν σε κίνδυνο μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου.

β. για να επιστρέψει στα Στάγειρα.

γ. για να αναλάβει την αγωγή του Αλέξανδρου στη Μακεδονία.

9.       Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με

α. τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

β. τη διατροφή.

γ. τη φρόνηση.

10.  Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις

 

α. αποτελείται από όμοια στοιχεία.

β. ως όλον αποτελείται από ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

γ. στοχεύει στην εὐβουλία.

Μονάδες 10

38. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.       Ο Αριστοτέλης είχε την ευκαιρία να γνωρίσει κοντά στον πατέρα του

α. τη φιλοσοφία.

β. την ιατρική επιστήμη.

γ. τη στρατιωτική τέχνη.

2.       Όταν πέθανε ο Αλέξανδρος στα 323 π.Χ., ο Αριστοτέλης

α. επέστρεψε στην Αθήνα.

β. έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα.

γ. επέστρεψε στα Στάγειρα.

3.       Ο Αριστοτέλης θεωρεί ότι η ευδαιμονία

α. είναι ενέργεια.

β. είναι κατάσταση.

γ. είναι καλή τύχη και δεν σχετίζεται με τις ανθρώπινες ικανότητες.

4.       Η αποφθεγματική φράση «Εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη» διατυπώθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Ηράκλειτο.

γ. Δημόκριτο.

5.      Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη το ἄλογον μέρος της ψυχής

 

α. έχει σχέση με την αύξηση του ανθρώπινου οργανισμού και τη διατροφή.

β. ταυτίζεται με το ἐπιθυμητικόν.

γ. έχει σχέση με την αρετή. 

Μονάδες 10

39. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Ο Αριστοτέλης είχε την ευκαιρία να γνωρίσει κοντά στον πατέρα του

α. τη φιλοσοφία.

β. την ιατρική επιστήμη.

γ. τη στρατιωτική τέχνη.

2.      Όταν πέθανε ο Αλέξανδρος στα 323 π.Χ., ο Αριστοτέλης

α. επέστρεψε στην Αθήνα.

β. έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα.

γ. επέστρεψε στα Στάγειρα.

3.      Ο Αριστοτέλης θεωρεί ότι η ευδαιμονία

α. είναι ενέργεια.

β. είναι κατάσταση.

γ. είναι καλή τύχη και δεν σχετίζεται με τις ανθρώπινες ικανότητες.

4.      Η αποφθεγματική φράση «Εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη» διατυπώθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Ηράκλειτο.

γ. Δημόκριτο.

5.       Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη το ἄλογον μέρος της ψυχής

 

α. έχει σχέση με την αύξηση του ανθρώπινου οργανισμού και τη διατροφή.

β. ταυτίζεται με το ἐπιθυμητικόν.

γ. έχει σχέση με την αρετή. 

Μονάδες 10

40. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Όταν ο Αριστοτέλης ήρθε στην Αθήνα για να σπουδάσει,

α. η Ακαδημία είχε αρχίσει να παρακμάζει.

β. ο Πλάτων είχε αναθέσει τη διεύθυνση της Ακαδημίας στον Ηρακλείδη.

γ. η Ακαδημία αποτελούσε σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

2.      Η φιλοσοφική σχολή Περίπατος ιδρύθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Εύδοξο.

γ. Θεόφραστο.

3.      Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα,

α. επειδή αισθάνθηκε πως βρισκόταν σε κίνδυνο μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου.

β. για να επιστρέψει στα Στάγειρα. 

γ. για να αναλάβει την αγωγή του Αλέξανδρου στη Μακεδονία.

4.      Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν κατά τον Αριστοτέλη σχετίζεται με

α. τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

β. τη διατροφή.

γ. τη φρόνηση.

5.       Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις

 

α. αποτελείται από όμοια στοιχεία.

β. ως όλον αποτελείται από ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

γ. στοχεύει στην εὐβουλία.

Μονάδες 10

41. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

 

α.   Ο πατέρας του Αριστοτέλη ήταν γιατρός στην αυλή του βασιλιά της Μακεδονίας Φίλιππου. 

β.    Η διδασκαλία του Αριστοτέλη στην Ακαδημία και οι ιδέες του τον έφερναν συχνά αντιμέτωπο με συναδέλφους του. 

γ.   Ο Αριστοτέλης συνέγραψε τα Ἠθικὰ Νικομάχεια στο τέλος της ζωής του στη Χαλκίδα.

δ.   Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με τη διατροφή.

ε.    Στα Πολιτικὰ η πόλις-κράτος ως όλον έχει για στόχο της την εὐδαιμονία.

Μονάδες 10

42. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.   Για την αγωγή του Αλέξανδρου ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησε κατά κύριο λόγο τα ομηρικά έπη.

β.   Όταν ο Αριστοτέλης επέστρεψε από τη Μακεδονία στην Αθήνα μετά το 335 π.Χ., συνέχισε να διδάσκει στην Ακαδημία.

γ.   Στο Α΄ βιβλίο των Ἠθικῶν Νικομαχείων ο Αριστοτέλης ασχολείται με τη φύση και το περιεχόμενο της εὐδαιμονίας.

δ.   Το λόγον ἔχον μέρος της ψυχής σχετίζεται με τις διανοητικές και ηθικές αρετές.

ε.   Στα Πολιτικά η πόλις-κράτος είναι μία κοινότητα που την αποτελούν κυβερνώντες και κυβερνώμενοι.      Μονάδες 10

43. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.   Ο πατέρας του Αριστοτέλη ήταν γιατρός στην αυλή του βασιλιά της Μακεδονίας Φίλιππου. 

β.    Η διδασκαλία του Αριστοτέλη στην Ακαδημία και οι ιδέες του τον έφερναν συχνά αντιμέτωπο με συναδέλφους του. 

γ.   Ο Αριστοτέλης συνέγραψε τα Ἠθικὰ Νικομάχεια στο τέλος της ζωής του στη Χαλκίδα.

δ.   Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με τη διατροφή.

ε.    Στα Πολιτικὰ η πόλις-κράτος ως όλον έχει για στόχο της την εὐδαιμονία.    Μονάδες 10

44. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Εύδοξος από την Κνίδο

2. Ξενοκράτης

3. Ερμίας

4. Αριστοτέλης

5. Νικόμαχος

α. φίλος του Αριστοτέλη που βρήκε μαρτυρικό θάνατο

β. διδάσκει στο Λύκειο

γ. μαθηματικός, αστρονόμος και γεωγράφος

δ. πατέρας του Αριστοτέλη

ε. διευθύνει την Ακαδημία

Μονάδες 10

45. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.   Για την αγωγή του Αλέξανδρου ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησε κατά κύριο λόγο τα ομηρικά έπη.

β.   Όταν ο Αριστοτέλης επέστρεψε από τη Μακεδονία στην Αθήνα μετά το 335 π.Χ., συνέχισε να διδάσκει στην Ακαδημία.

γ.   Στο Α΄ βιβλίο των Ἠθικῶν Νικομαχείων ο Αριστοτέλης ασχολείται με τη φύση και το περιεχόμενο της εὐδαιμονίας.

δ.   Το λόγον ἔχον μέρος της ψυχής σχετίζεται με τις διανοητικές και ηθικές αρετές.

ε.   Στα Πολιτικά η πόλις-κράτος είναι μία κοινότητα που την αποτελούν κυβερνώντες και κυβερνώμενοι.      Μονάδες 10

46. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5):

α.   Ο Πλάτων πραγματοποίησε το πρώτο ταξίδι του στη Σικελία.

β.   Ο Αριστοτέλης ανέλαβε την εκπαίδευση του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

γ.    Ο Πλάτων ίδρυσε την Ακαδημία.

δ.    Ο Σωκράτης καταδικάστηκε σε θάνατο από τους Αθηναίους.

ε.   Ο Αριστοτέλης πέθανε στη Χαλκίδα.

1 -

2 -

3 -

4 -

5 -

Μονάδες 10

47. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Εύδοξος από την Κνίδο

2. Ξενοκράτης

3. Ερμίας

4. Αριστοτέλης

5. Νικόμαχος

 

α. φίλος του Αριστοτέλη που βρήκε μαρτυρικό θάνατο

β. διδάσκει στο Λύκειο

γ. μαθηματικός, αστρονόμος και γεωγράφος που διεύθυνε την Ακαδημία όταν πρωτοπήγε ο Αριστοτέλης

δ. πατέρας του Αριστοτέλη

ε. διευθύνει την Ακαδημία όταν ο Αριστοτέλης επιστρέφει στην Αθήνα μετά την παραμονή του στη Μακεδονία.

Μονάδες 10

48. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5):

α.   Ο Αριστοτέλης έφτασε στην Αθήνα για να σπουδάσει στην Ακαδημία.

β.   Η είδηση για τον θάνατο του Αλέξανδρου έφτασε στην Αθήνα.

γ.    Ο Αριστοτέλης ασχολήθηκε με την αγωγή του Αλέξανδρου.

δ.    Ο Πλάτων επισκέφθηκε για τρίτη φορά τη Σικελία.

ε.   Ο Πλάτων γεννήθηκε στην Αθήνα από αριστοκράτες γονείς.

1 -

2 -

3 -

4 -

5 -

Μονάδες 10

49. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

6.      Ο Αριστοτέλης είχε την ευκαιρία να γνωρίσει κοντά στον πατέρα του

α. τη φιλοσοφία.

β. την ιατρική επιστήμη.

γ. τη στρατιωτική τέχνη.

7.      Όταν πέθανε ο Αλέξανδρος στα 323 π.Χ., ο Αριστοτέλης

α. επέστρεψε στην Αθήνα.

β. έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα.

γ. επέστρεψε στα Στάγειρα.

8.      Ο Αριστοτέλης θεωρεί ότι η ευδαιμονία

α. είναι ενέργεια.

β. είναι κατάσταση.

γ. είναι καλή τύχη και δεν σχετίζεται με τις ανθρώπινες ικανότητες.

9.      Η αποφθεγματική φράση «Εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη» διατυπώθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Ηράκλειτο.

γ. Δημόκριτο.

10.   Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη το ἄλογον μέρος της ψυχής

 

α. έχει σχέση με την αύξηση του ανθρώπινου οργανισμού και τη διατροφή.

β. ταυτίζεται με το ἐπιθυμητικόν.

γ. έχει σχέση με την αρετή. 

Μονάδες 10

50. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

11.  Όταν ο Αριστοτέλης ήρθε στην Αθήνα για να σπουδάσει,

α. η Ακαδημία είχε αρχίσει να παρακμάζει.

β. ο Πλάτων είχε αναθέσει τη διεύθυνση της Ακαδημίας στον Ηρακλείδη.

γ. η Ακαδημία αποτελούσε σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

12.  Η φιλοσοφική σχολή Περίπατος ιδρύθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Εύδοξο.

γ. Θεόφραστο.

13.  Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα,

α. επειδή αισθάνθηκε πως βρισκόταν σε κίνδυνο μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου.

β. για να επιστρέψει στα Στάγειρα. 

γ. για να αναλάβει την αγωγή του Αλέξανδρου στη Μακεδονία.

14.  Κατά τον Αριστοτέλη από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με

α. τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

β. τη διατροφή.

γ. τη φρόνηση.

15.   Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις

 

α. αποτελείται από όμοια στοιχεία.

β. ως όλον αποτελείται από ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

γ. στοχεύει στην εὐβουλία.

Μονάδες 10

51. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.   Ο πατέρας του Αριστοτέλη ήταν γιατρός στην αυλή του βασιλιά της Μακεδονίας Φίλιππου. 

β.    Η διδασκαλία του Αριστοτέλη στην Ακαδημία και οι ιδέες του τον έφερναν συχνά αντιμέτωπο με συναδέλφους του. 

γ.   Ο Αριστοτέλης συνέγραψε τα Ἠθικὰ Νικομάχεια στο τέλος της ζωής του στη Χαλκίδα.

δ.   Κατά τον Αριστοτέλη από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν σχετίζεται με τη διατροφή.

ε.    Στα Πολιτικὰ η πόλις-κράτος ως όλον έχει για στόχο της την εὐδαιμονία.    Μονάδες 10

52. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ): 

α.   Για την αγωγή του Αλέξανδρου ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησε κατά κύριο λόγο τα ομηρικά έπη.

β.   Όταν ο Αριστοτέλης επέστρεψε από τη Μακεδονία στην Αθήνα μετά το 335 π.Χ., συνέχισε να διδάσκει στην Ακαδημία.

γ.   Στο Α΄ βιβλίο των Ἠθικῶν Νικομαχείων ο Αριστοτέλης ασχολείται με τη φύση και το περιεχόμενο της εὐδαιμονίας.

δ.   Το λόγον ἔχον μέρος της ψυχής σχετίζεται με τις διανοητικές και ηθικές αρετές.

ε.   Στα Πολιτικά η πόλις-κράτος είναι μία κοινότητα που την αποτελούν κυβερνώντες και κυβερνώμενοι.    Μονάδες 10

53.  Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω διατυπώσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ):

α. Για την αγωγή του Αλέξανδρου ο Αριστοτέλης χρησιμοποίησε κατά κύριο λόγο τα ομηρικά έπη.

β. Όταν ο Αριστοτέλης επέστρεψε από τη Μακεδονία στην Αθήνα μετά το 335 π.Χ., συνέχισε να διδάσκει στην Ακαδημία.

γ. Στο Α΄ βιβλίο των Ἠθικῶν Νικομαχείων ο Αριστοτέλης ασχολείται με τη φύση και το περιεχόμενο της εὐδαιμονίας.

δ. Το λόγον ἔχον μέρος της ψυχής σχετίζεται με τις διανοητικές και ηθικές αρετές.

ε. Στα Πολιτικὰ η πόλις-κράτος είναι μία κοινότητα που την αποτελούν κυβερνώντες και κυβερνώμενοι.                            Μονάδες 10

54. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

16.  Όταν ο Αριστοτέλης ήρθε στην Αθήνα για να σπουδάσει,

α. η Ακαδημία είχε αρχίσει να παρακμάζει.

β. ο Πλάτων είχε αναθέσει τη διεύθυνση της Ακαδημίας στον Ηρακλείδη.

γ. η Ακαδημία αποτελούσε σημείο συνάντησης σημαντικών λογίων της εποχής.

17.  Η φιλοσοφική σχολή Περίπατος ιδρύθηκε από τον

α. Αριστοτέλη.

β. Εύδοξο.

γ. Θεόφραστο.

18.  Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα,

α. επειδή αισθάνθηκε πως βρισκόταν σε κίνδυνο μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου.

β. για να επιστρέψει στα Στάγειρα. 

γ. για να αναλάβει την αγωγή του Αλέξανδρου στη Μακεδονία.

19.  Από τα μέρη της ψυχής το ἐπιθυμητικὸν κατά τον Αριστοτέλη σχετίζεται με

α. τις αρετές που περιγράφουν τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

β. τη διατροφή.

γ. τη φρόνηση.

20.   Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη η πόλις

 

α. αποτελείται από όμοια στοιχεία.

β. ως όλον αποτελείται από ανόμοια μεταξύ τους στοιχεία.

γ. στοχεύει στην εὐβουλία.

Μονάδες 10

55. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε όνομα της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στη σωστή φράση.

Α

Β

1. Εύδοξος από την Κνίδο

2. Ξενοκράτης

3. Ερμίας

4. Αριστοτέλης

5. Νικόμαχος

 

α. φίλος του Αριστοτέλη που βρήκε μαρτυρικό θάνατο

β. διδάσκει στο Λύκειο

γ. μαθηματικός, αστρονόμος και γεωγράφος

δ. πατέρας του Αριστοτέλη

ε. διευθύνει την Ακαδημία

Μονάδες 10

56. Να γράψετε τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε φράση της στήλης Α και δίπλα το γράμμα της στήλης Β που αντιστοιχεί στο σωστό όνομα. Τα ονόματα της στήλης Β είναι δυνατόν να αντιστοιχούν σε περισσότερες από μία σωστές φράσεις της στήλης Α (ένα όνομα της στήλης Β περισσεύει).

Α

Β

1. «εὐδαιμονίη οὐκ ἐν βοσκήμασιν οἰκεῖ οὐδὲ ἐν χρυσῷ· ψυχὴ οἰκητήριον δαίμονος»

2. «ἡ εὐδαιμονία ἐστὶ ψυχῆς ἐνέργειά τις κατ’ ἀρετὴν τελείαν»

3. «ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων»

4. «εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη»

5. «ὅσιον προτιμᾶν τὴν ἀλήθειαν»

 

α. Ηράκλειτος

β. Δημόκριτος

γ. Πρωταγόρας

δ. Αριστοτέλης

Μονάδες 10

57. Να αντιστοιχίσετε καθεμία από τις φράσεις της στήλης Α του παρακάτω πίνακα με μία φράση από τη στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Α

Β

1.      Με τη μαιευτική μέθοδο ο Σωκράτης

α. παραθέτει  εξαρχής κάποια θεωρία την οποία προσπαθεί να αποδείξει.

β. προσπαθεί να εξαχθεί η σωκρατική άποψη από τον αντίπαλο.

γ. αναιρεί  σταδιακά τις θέσεις του συνομιλητή και προσπαθεί να εξαχθεί ένα νέο συμπέρασμα.

2.      Ένα από τα δύο θέματα του διαλόγου Πρωταγόρας είναι

α. η φύση της αρετής.

β.η σημασία της διαλεκτικής.

γ. η δημιουργία του ανθρώπου.

3.      Ο μύθος του Πρωταγόρα αντλεί έμπνευση

α. από τον Ησίοδο και τον Αισχύλο.

β. από τον Όμηρο και τον Ησίοδο.

γ. από τον Όμηρο και τον Αισχύλο.

4.      Στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του Αριστοτέλη συνέβαλε

α. η επαφή με τον Πλάτωνα από την πρώτη στιγμή που ο Αριστοτέλης έφτασε στην Ακαδημία.

      β. η συνάντησή του στην Ακαδημία με

σημαντικούς λόγιους της εποχής.

γ. η αριστοκρατική του καταγωγή.

5.      Σύμφωνα με τα Πολιτικὰ του Αριστοτέλη η πόλις-κράτος είναι ένα όλον

α. με όμοια μέρη.

β. με αποκλειστικό στόχο τον πλούτο.

γ. αποτελούμενο από κυβερνώντες και κυβερνώμενους.

Μονάδες 10

58. Να ταξινομήσετε τα ακόλουθα γεγονότα στην κατάλληλη χρονική σειρά ξεκινώντας από το παλαιότερο χρονικά (ένδειξη 1) και καταλήγοντας στο νεότερο χρονικά (ένδειξη 5):

α.   Ο Πλάτων πραγματοποίησε το πρώτο ταξίδι του στη Σικελία.

β.   Ο Αριστοτέλης ανέλαβε την εκπαίδευση του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

γ.    Ο Πλάτων ίδρυσε την Ακαδημία.

δ.    Ο Σωκράτης καταδικάστηκε σε θάνατο από τους Αθηναίους.

ε.   Ο Αριστοτέλης πέθανε στη Χαλκίδα.

1 -

2 -

3 -

4 -

5        -

Μονάδες 10



 

Θουκυδίδης - Α΄ λυκείου - Κριτήριο αξιολόγησης

 (Κ. Σιδηροπούλου-διαφοροποιημένη εξέταση) Κείμενο : ὡ ς δ ὲ ε ἶ πον , κα ὶ ἐ πικυρ ῶ σαι ἠ ν ά γκασαν τ ὴ ν γν ώ μην . [3.71.2] π ...