Σάββατο 9 Μαΐου 2026

Θουκυδίδης - Α΄ λυκείου - Κριτήριο αξιολόγησης

 (Κ. Σιδηροπούλου-προσαρμογή για μαθησιακές δυσκολίες)

Κείμενο:

ς δ επον, κα πικυρσαι νγκασαν τν γνμην. [3.71.2] πμπουσι δ κα ς τς θνας εθς πρσβεις περ τε τν πεπραγμνων διδξοντας ς ξυνφερε κα τος κε καταπεφευγτας πεσοντας μηδν νεπιτδειον πρσσειν, πως μ τις πιστροφ γνηται. [3.72.1] λθντων δ ο θηναοι τος τε πρσβεις ς νεωτερζοντας ξυλλαβντες, κα σους πεισαν, κατθεντο ς Αγιναν. […][3.72.2] ν δ τοτ τν Κερκυραων ο χοντες τ πργματα λθοσης τριρους Κορινθας κα Λακεδαιμονων πρσβεων πιτθενται τ δμ, κα μαχμενοι νκησαν. [3.72.3] φικομνης δ νυκτς μν δμος ς τν κρπολιν κα τ μετωρα τς πλεως καταφεγει κα ατο ξυλλεγες δρθη, κα τν λλαϊκν λιμνα εχον· ο δ τν τε γορν κατλαβον, οπερ ο πολλο κουν ατν, κα τν λιμνα τν πρς ατ κα πρς τν πειρον.


Ερωτήσεις:

1. Ποια νεοελληνική φράση από τις παρακάτω αντιστοιχεί στη μετάφραση των αρχαίων φράσεων της Α στήλης; Σημειώστε στη Β΄ στήλη τον αριθμό.

1. αφού συγκεντρώθηκαν εκεί εγκαταστάθηκαν,

2. και τους ανάγκασαν να συμφωνήσουν,

3. όταν έπεσε η νύχτα,

4. και τα υψώματα της πόλης,

5. οι δημοκρατικοί καταφεύγουν στην ακρόπολη,


Α.

Β.

α. πικυρσαι νγκασαν τν γνμην


β. φικομένης δε τς νυκτός


γ. μέν δμος καταφεύγει ς την κρόπολιν


δ. και τά μετέωρα τς πόλεως


ε. και ξυλλεγείς ατο δρύθη


(20 μονάδες)


2. Να αντιστοιχίσετε τη νεοελληνική φράση της στήλης Α με τη φράση που αποδίδει στα αρχαία ελληνικά της στήλης Β:

Α.

Β.

1.όσοι έλεγχαν την πολιτική κατάσταση

α .περ τε τν πεπραγμνων διδξοντας

2.για να εξηγήσουν σχετικά με όσα συνέβησαν

β. ς δ επον

3.να μην κάνουν τίποτε επιζήμιο

γ. ο χοντες τ πργματα

4.έτσι μίλησαν

δ. μαχμενοι νκησαν

5.νίκησαν πολεμώντας

ε. μηδν νεπιτδειον πρσσειν

(10 μονάδες)

3. Για ποιους λόγους στέλνουν πρέσβεις στην Αθήνα; Να γράψετε δίπλα σε κάθε πρόταση τη λέξη «Σωστό» ή «Λάθος» :

α. Για να πείσουν όσους είχαν καταφύγει στην Αθήνα να επιστρέψουν στην Κέρκυρα.

β. Για να δικαιολογήσουν τις πράξεις τους παρουσιάζοντάς τες ως συμφέρουσες.

γ. Για να πείσουν τους Κερκυραίους που είχαν καταφύγει στην Αθήνα να μην προβούν σε αντίποινα.

δ. Για να πείσουν τους Αθηναίους να επικυρώσουν τις αποφάσεις τους.

ε. Για να εξηγήσουν στους Κερκυραίους που είχαν καταφύγει στην Αθήνα κάτω από ποιες συνθήκες θα επιστρέψουν στο νησί.

(20 μονάδες)

4.Ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και ποιες λάθος; (Βάλτε ένα Σ ή ένα Λ δίπλα σε κάθε πρόταση).

  • στέλνουν πρέσβεις (πέμπουσιν): εννοεί οι ολιγαρχικοί

  • για να δώσουν εξηγήσεις (διδάξοντας): εννοεί οι ολιγαρχικοί

  • όσους κατέφυγαν εκεί: (τος κε καταπεφευγτας): εννοεί τους δημοκρατικούς Κερκυραίους

  • όσους έπεισαν (σους πεισαν): εννοεί όσους Αθηναίους έπεισαν

  • όσοι έλεγχαν την πολιτική κατάσταση (ο χοντες τ πργματα): εννοεί τους ολιγαρχικούς

  • (10 μονάδες)


5.α.Τρεις από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου είναι μετοχές. Να τις επισημάνετε με ένα Χ στη β΄ στήλη και να τις χαρακτηρίσετε στη γ΄ στήλη (επιθετική, κατηγορηματική, χρονική, αιτιολογική, υποθετική, εναντιωματική, τελική, τροπική).


α΄

β΄

γ΄

τν πεπραγμνων



νεπιτδειον



πεσοντας



λθντων



κουν



β.κα πικυρσαι τούτους νγκασαν τν γνμην:

Το υποκείμενο του απαρεμφάτου πικυρσαι είναι _____________________ και έχουμε _________________________(ταυτοπροσωπία/ετεροπροσωπία) επειδή_________________________________________________________________

(10 μονάδες)

6. Να γράψετε στην ίδια πτώση στον άλλο αριθμό τα ουσιαστικά που ακολουθούν:

τν γνμην:

πιστροφ:

τ δμ:

τν κρπολιν:

λιμνα:

(10 μονάδες)

7.Ποιες από τις παρακάτω λέξεις της νέας ελληνικής έχουν ετυμολογική συγγένεια με καθεμιά από τις λέξεις της αρχαίας ελληνικής που σας δίνονται ; (τρεις λέξεις περισσεύουν): λθόντων, καταπεφευγότας, ξυλλεγείς, ξυλλαβόντων, κουν, πικυρσαι, δρύθη, πεισαν.

έγκυρος:

καταφύγιο:

ίδρυμα:

επιλέγω:

κατοικία:

(10 μονάδες)

8.Από τις ακόλουθες λέξεις του κειμένου να γράψεις πέντε λέξεις οι οποίες σήμερα έχουν την ίδια μορφή αλλά άλλη σημασία: πιστροφή, ένίκησαν, τ δμ, δρύθη, πιτίθενται, πείσοντας, τά πράγματα, νεωτερίζοντας.

1.

2.

3.

4.

5.



(10 μονάδες)




Θουκυδίδης - Α΄ λυκείου - Κριτήριο αξιολόγησης

 (Κ. Σιδηροπούλου-προσαρμογή για μαθησιακές δυσκολίες) Κείμενο : ὡ ς δ ὲ ε ἶ πον , κα ὶ ἐ πικυρ ῶ σαι ἠ ν ά γκασαν τ ὴ ν γν ώ μην ....