Παρασκευή 8 Μαΐου 2026

Φιλοσοφικός Λόγος - Ερωτήσεις εισαγωγής σε Πανελλήνιες Εξετάσεις

 (Β. Λάλας)

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ

1) ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. ΄22

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμιά από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1. Όταν ο Αριστοτέλης πήγε στην Ακαδημία, ο Πλάτων απουσίαζε στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία.

2. Η απουσία του Πλάτωνα επέδρασε ευεργετικά στον Αριστοτέλη.

3. Σημαντικό μέρος από το έργο Μετὰ τὰ φυσικά γράφτηκε κατά τη δεύτερη περίοδο της φιλοσοφικής δραστηριότητας του Αριστοτέλη.

4. Ο Αριστοτέλης κατέληξε ότι η ψυχή διακρίνεται από δύο μέρη, από το «λόγον ἔχον» και από το «ἄλογον».

5. Ο Αριστοτέλης έμεινε στη Μακεδονία έως το 323 π.Χ.          Μονάδες 10

2) ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. ΄18 

   Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Ο Σωκράτης αμφισβητώντας τις παραδοσιακές ιδέες και αρχές

Α.  αναζητά τη βαθύτερη αλήθεια των πραγμάτων.

Β. θεωρεί ότι η αλήθεια δεν υπάρχει.

Γ. καταλήγει ότι η αλήθεια επηρεάζεται από τις εξωτερικές συνθήκες.

2. Ο Σωκράτης καταδικάστηκε για θρησκευτικούς λόγους με

Α. πρόσχημα πολιτικούς.

Β. για λιποταξία.

Γ. για πολιτικούς λόγους με πρόσχημα θρησκευτικούς.

3. Στην είσοδο της Ακαδημίας λέγεται ότι υπήρχε η επιγραφή

Α. «ἀγεωμέτρητος μηδεὶς εἰσίτω».

Β. «μηδὲν ἄγαν».

Γ. «χρόνου φείδου».

4. Στον διάλογο Πρωταγόρας επιλέγεται ως εισαγωγή

Α. η παρουσίαση του φιλοσοφικού ερωτήματος του διαλόγου.

Β. η παρουσίαση των προσώπων του διαλόγου.

Γ. ο διάλογος του Σωκράτη με έναν φίλο του έξω από το σπίτι του Καλλία.

5. Η διάλεξη ως σοφιστική μέθοδος

Α. δεν είναι κατάλληλη για τα δικαστήρια.

Β. είναι αξιόπιστη, κατά τον Σωκράτη.

Γ. είναι μέθοδος πειθούς, όχι μέθοδος κατάκτησης της αλήθειας.     Μονάδες 10

3. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2019

 Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε μία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτό τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

α. Οι σοφιστές χρησιμοποιούσαν τους μύθους στα γραπτά και τη διδασκαλία τους.

β. Ένα από τα πρόσωπα που εμφανίζονται στον διάλογο Πρωταγόρας είναι ο ηγέτης των Τριάκοντα Τυράννων.

γ. Στον διάλογο Πρωταγόρας, ο Σωκράτης αντιμετωπίζει τον Πρωταγόρα με έντονη ειρωνεία.

δ. Ο Πρωταγόρας στον ομώνυμο διάλογο υποστηρίζει ότι η πολιτική τέχνη είναι προσιτή σε όλους τους ανθρώπους.

ε. Η σωκρατική διαλεκτική υιοθετεί τη μέθοδο της διάλεξης .   Μονάδες 10

4. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2021

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμιά από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1. Στην καταδίκη του Σωκράτη συνέβαλε και η υποψία ότι ο φιλόσοφος διαπνεόταν από δημοκρατικά φρονήματα.

2. Η αρχαία ελληνική θρησκεία διέθετε ιερατείο με αποστολή τη μεσολάβηση μεταξύ θεών και ανθρώπων.

3. Στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία ο Πλάτων ήρθε σε επαφή με τη φιλοσοφία των Πυθαγορείων.

4. Η 7η Επιστολή δίνει πληροφορίες για τη ζωή του Πλάτωνα.

5. Ο Ησίοδος δίνει μια εξαιρετικά αισιόδοξη εικόνα για την εξέλιξη της ανθρωπότητας. Μονάδες 10

5. ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. 2020

   Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Ο Σωκράτης αντιμετωπίζει με περιφρόνηση την, σε βάρος του, καταδικαστική απόφαση. Γι’ αυτό

α. προτείνει να τιμηθεί με σίτιση στο Πρυτανείο.

β. αποδέχεται να εξοριστεί στην Αίγινα για δέκα χρόνια.

γ. υιοθετεί την πρόταση των φίλων του να αποδράσει από το δεσμωτήριο.

2. Οι φύλακες – άρχοντες

 α. ασχολούνται αποκλειστικά με τη φιλοσοφία και τις επιστήμες.

β. απολαμβάνουν πνευματικές και σωματικές ηδονές.

γ. εκπαιδεύουν τη νέα γενιά φυλάκων.

3. Το σημαντικότερο πρόβλημα που συζητείται στην Πολιτεία είναι

α. η σωφροσύνη.

β. η δικαιοσύνη.

γ. οι ηδονές.

4. Η σημασία της Ακαδημίας βρίσκεται στο γεγονός ότι

α. ο Εύδοξος από την Κνίδο επέβαλλε τις απόψεις του.

β. υπήρχε αλληλεπίδραση των λογίων και προωθήθηκε η επιστημονική έρευνα.

γ. ο Αριστοτέλης ασκούσε ήπια κριτική και δεν ήρθε σε αντιπαράθεση με τον Πλάτωνα.

5. Ο Αριστοτέλης ορίζει την ευδαιμονία ως

α. κατάσταση της ψυχής.

β. ενέργεια της ψυχής.

γ. ευτυχία                                                           Μονάδες 10

6. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2020

Να  επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Η κατηγορία που είχε μεγαλύτερη σχέση με την πραγματική αιτία δίωξης του Σωκράτη ήταν

α. η διαφθορά των νέων.

β. η αθεΐα.

γ. οι δημοκρατικές του αντιλήψεις.

2. Ο Πλάτων στο πρώτο του ταξίδι στη Σικελία

α. δίδαξε φιλοσοφία στον Δίωνα.

β. γνώρισε τον φιλόσοφο Ευκλείδη.

γ. ήρθε σε επαφή με τον Πυθαγορισμό.

3. Οι φιλόσοφοι βασιλείς αναλαμβάνουν την εξουσία

α. λόγω της αριστοκρατικής / ευγενικής καταγωγής τους.

β. από αίσθηση καθήκοντος.

γ. από ηγετική φιλοδοξία.

4. Οι πρώιμοι διάλογοι του Πλάτωνα γράφτηκαν

α. μετά το τελευταίο ταξίδι στη Σικελία.

β. κατά την πρώτη δεκαετία μετά τον θάνατο του Σωκράτη.

γ. πριν τον θάνατο του Σωκράτη.

5. Η θέση ότι η δικαιοσύνη είναι να αποδίδεις τα ίσα, καλό στον φίλο, κακό στον εχθρό, υποστηρίχθηκε από

α. τον Θρασύμαχο.

β. τον Κέφαλο.

γ. τον Πολέμαρχο.                      Μονάδες 10

7. ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. 2024

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμιά από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1. Όταν ο Πλάτων απουσίαζε στο πρώτο ταξίδι του στη Σικελία, έφτασε στην Αθήνα ο Αριστοτέλης για να σπουδάσει στην Ακαδημία.

2. Ο Αριστοτέλης είχε ψυχοσύνθεση σχεδόν απόλυτα θετική και επιστημονική.

3. Ο Αριστοτέλης ήρθε αντιμέτωπος με πολλούς συναδέλφους του στην Ακαδημία αλλά συμφωνούσε απόλυτα με τις απόψεις του Πλάτωνα.

4. Κατά τον Αριστοτέλη, η ευδαιμονία είναι ενέργεια της ψυχής, η οποία συμφωνεί με τους κανόνες της τέλειας αρετής.

5. Ο Αριστοτέλης, μαθητής του Πλάτωνα, υπήρξε διάδοχός του στη διεύθυνση της Ακαδημίας. Μονάδες 10

8. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2018

Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Δικαιοσύνη είναι η εντιμότητα στις συναλλαγές σύμφωνα με τον

α. Γλαύκωνα     β. Θρασύμαχο     γ. Κέφαλο

2. Ο δεύτερος κύκλος εκπαίδευσης των φυλάκων δεν περιλαμβάνει

Α. τη στερεομετρία.     Β. την αρμονική.     Γ. τον χορό.

3. Το πρώτο ταξίδι του Πλάτωνα στις Συρακούσες είχε δραματικές εξελίξεις, γιατί

Α. γνώρισε τον Πυθαγορισμό.   Β. εκδιώχθηκε κακήν κακώς από το νησί.   Γ. ενεπλάκη στην εμφύλια διαμάχη Δίωνα-Διονυσίου.

4. Οι φύλακες επίκουροι

Α. είναι υποχρεωμένοι να συντηρούν τις δύο άλλες τάξεις.   Β. επωμίζονται στρατιωτικά και διοικητικά καθήκοντα.   Γ. μεριμνούν για την ευδαιμονία ολόκληρης της πολιτείας.

5. Όταν ο κακούργος κηφήνας αναλάβει με τη βοήθεια του Δήμου την εξουσία, εγκαθιστά

Α. τη Δημοκρατία.     Β. την Ολιγαρχία.     Γ. την Τυραννίδα.          Μονάδες 10

9. ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. 2019

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμία από τις φράσεις της Στήλης Α του παρακάτω πίνακα και δίπλα σε αυτόν το γράμμα της λέξης ή φράσης από τη Στήλη Β που συμπληρώνει ορθά το νόημά της.

Στήλη Α                                                                                                           Στήλη Β

1. Λόγω του πατέρα του ο Αριστοτέλης εξοικειώθηκε με την                        α. ιατρική.

                                                                                                                        β. πολιτική πρακτική.

                                                                                                                        γ. ρητορική.

2 Συνάδελφος του Αριστοτέλη στα χρόνια της μαθητείας του στην Ακαδημία ήταν ο 

α. Θεόφραστος.                                                                                                                                         

β. Σπεύσιππος.

γ. Σωκράτης.

3. Η ευδαιμονία δεν είναι                                          α. αγαθό.

                                                                                    β. ενέργεια της ψυχής.

                                                                                    γ. κατάσταση.

4. Ο Αριστοτέλης πέθανε                                          α. στην Αθήνα.

                                                                                   β. στα Στάγειρα.

                                                                                   γ. στη Χαλκίδα.

5. Ο Εύδοξος επηρέασε τον Αριστοτέλη ως προς                       α. τα επιστημονικά του ενδιαφέροντα.

                                                                                                      β. την ποιητική του διάθεση.

                                                                                                    γ. την πολιτική του δράση.     

Μονάδες 10

10. ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. 2021

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε φράση της Στήλης Α και δίπλα το γράμμα της Στήλης Β που αντιστοιχεί στο σωστό όνομα. Τα ονόματα της Στήλης Β είναι δυνατόν να αντιστοιχούν σε περισσότερες από μία σωστές φράσεις της Στήλης Α (ένα όνομα της Στήλης Β περισσεύει).

Στήλη Α

1. «εὐδαιμονίη οὐκ ἐν βοσκήμασιν οἰκεῖ οὐδὲ ἐν χρυσῷ· ψυχὴ οἰκητήριον δαίμονος»

2. «ἡ εὐδαιμονία ἐστὶ ψυχῆς ἐνέργειά τις κατ’ ἀρετὴν τελείαν»

3. «ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων»

4. «εὐδαιμονίη ψυχῆς καὶ κακοδαιμονίη»

5. «ὅσιον προτιμᾶν τὴν ἀλήθειαν»

Στήλη Β

α. Ηράκλειτος

β. Δημόκριτος

γ. Πρωταγόρας

δ. Αριστοτέλης                Μονάδες 10

11. ΕΠΑΝ. ΠΑΝ. 2023

Να επιλέξετε την ορθή απάντηση:

1. Ο Αριστοτέλης κατά την πρώτη περίοδο της παραμονής του στην Αθήνα είχε

α. πολλούς φίλους, λίγους εχθρούς.

β. λίγους φίλους, πολλούς εχθρούς.

2. Ο Αριστοτέλης έφυγε για δεύτερη φορά από την Αθήνα

α. επειδή κινδύνευε η ζωή του.

β. για να αναλάβει την αγωγή του Αλεξάνδρου.

3. Η συγγραφή των Ηθικών Νικομαχείων έγινε

α. στην πρώτη περίοδο της φιλοσοφικής δραστηριότητας του Αριστοτέλη.

β. στην τρίτη περίοδο της φιλοσοφικής δραστηριότητας του Αριστοτέλη.

4. Κατά τον Ηράκλειτο, η ευδαιμονία σχετίζεται με

α. τον πλούτο.

β. τον χαρακτήρα του ανθρώπου.

5. Κατά τον Αριστοτέλη, το ἄλογον μέρος της ψυχής έχει σχέση με

α. τη διατροφή και την αύξηση.

β. τις ηθικές αρετές.    Μονάδες 10

12. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2022

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε κάθε φράση της Στήλης Α και δίπλα το γράμμα της Στήλης Β που αντιστοιχεί στο σωστό όνομα (ένα όνομα της Στήλης Β περισσεύει).

   Στήλη Α                                                                                                Στήλη Β

1. πατέρας του Αριστοτέλη                                                            α. Ερμίας

2. ο Αριστοτέλης έγραψε γι’ αυτόν παιάνα                                    β. Εύδοξος

3. ίδρυσε τον «Περίπατον»                                                            γ. Ηρακλείδης

4. επηρέασε επιστημονικά τον Αριστοτέλη                                    δ. Νικόμαχος

5. μαθητής του Αριστοτέλη                                                             ε. Θεόφραστος

                                                                                                         στ. Αλέξανδρος     Μονάδες 10

13. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2023

   Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Ο Αριστοτέλης έφτασε στην Αθήνα, όταν ο Πλάτωνας έλειπε

α. στο πρώτο ταξίδι του στη Σικελία.

β. στο δεύτερο ταξίδι του στη Σικελία.

2. Η Σχολή που ίδρυσε ο Θεόφραστος ονομαζόταν

α. Λύκειο.

β. Περίπατος.

3. Η ευδαιμονία, κατά τον Αριστοτέλη, είναι

α. ενέργεια της ψυχής.

β. κατάσταση της ψυχής.

4. Τα μέρη της ψυχής, κατά τον Αριστοτέλη, ήταν

α. ἄλογον, λόγον ἔχον, ἐπιθυμητικόν.

β. ἐπιθυμητικόν, θυμοειδές, λογιστικόν.

5. Η πόλις-κράτος στα Πολιτικά αποτελείται από

α. όμοια μεταξύ τους μέρη.

β. ανόμοια μεταξύ τους μέρη.     Μονάδες 10

14. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2024

   Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση:

1. Μία από τις μεθόδους του Σωκράτη για την αναζήτηση της αλήθειας ήταν

α. το πείραμα. β. η διάλεξη. γ. η διαλεκτική.

2. Η ιδεώδης Πολιτεία του Πλάτωνα κοσμείται από 

α. σοφία, ανδρεία, δικαιοσύνη, σωφροσύνη. β. σοφία, ανδρεία, πραότητα, δικαιοσύνη. γ. μετριοφροσύνη, ανδρεία, δικαιοσύνη, παρρησία.

 3. Ο Αριστοτέλης είχε ως πατέρα

α. τον Αμύντα τον Γ΄. β. τον Νικόμαχο. γ. τον Διογένη τον Λαέρτιο.

4. Ο Ξενοκράτης διηύθυνε

α. την Ακαδημία. β. το Λύκειο. γ. τον Περίπατο.

5. Ο Ηράκλειτος υποστήριξε ότι

α. δαίμων είναι ο χαρακτήρας του ανθρώπου. β. η ευδαιμονία σχετίζεται με τα πλούσια κοπάδια. γ. η ευδαιμονία είναι ενέργεια της ψυχής.      Μονάδες 10

15. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2025

   Να  γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμία από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη.

1. Πηγή πληροφοριών για τη ζωή του Πλάτωνα είναι η 15η επιστολή του.

2. Ο Πλάτωνας είχε ενεργό πολιτική δράση στην Αθήνα.

3. Τα δύο πρώτα στάδια της αγωγής των φυλάκων περιελάμβαναν γυμναστική και μουσική αγωγή, όπως και μαθηματικές επιστήμες.

4. Το πρώτο ταξίδι του Πλάτωνα στη Σικελία είχε δραματικές εξελίξεις, γιατί εκδιώχθηκε κακήν κακώς από το νησί.

5. Οι φιλόσοφοι-βασιλείς διαθέτουν περιουσία.        

Μονάδες 10

 

16. ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ 2025

   Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό που αντιστοιχεί σε καθεμιά από τις παρακάτω περιόδους λόγου και δίπλα σε αυτόν τη λέξη «Σωστό», αν είναι σωστή, ή τη λέξη «Λάθος», αν είναι λανθασμένη:

1. Ο Σωκράτης δεν ήταν ο μόνος που ασχολήθηκε με πολιτικά προβλήματα και ζητήματα ηθικής.

2. Η επαγωγική μέθοδος του Σωκράτη είχε σκοπό την εξαγωγή καθολικών ορισμών.

3. Στην απολογία του ο Σωκράτης εκφράζει τον έντονο φόβο του μπροστά στην ιδέα του θανάτου.

4. Στον Αισχύλο ο Προμηθέας παρουσιάζεται ως εχθρός των ανθρώπων.

5. Η αρετή του ανθρώπου ως ιδιώτη διαχωρίζεται από την αρετή ως πολίτη.       Μονάδες 10

 


 

Θουκυδίδης - Α΄ λυκείου - Κριτήριο αξιολόγησης

 (Κ. Σιδηροπούλου-προσαρμογή για μαθησιακές δυσκολίες) Κείμενο : ὡ ς δ ὲ ε ἶ πον , κα ὶ ἐ πικυρ ῶ σαι ἠ ν ά γκασαν τ ὴ ν γν ώ μην ....